Enfes yemekleri, huzur dolu atmosferi ile Ege sahillerinin en güzel yerlerinden bir tanesi. Her zaman söylenir ya, "Akdeniz kasabası havası" diye. Akdeniz kasabası havası nedir, nasıl olur? Şirin, sempatik, huzur dolu gibi kelimelerinin kısaltılmış hali midir? Eğer öyleyse; Ayvalık, size Ege kıyılarında, Akdeniz kasabası havası yaşatacak bir yer.

Tarihte Kydonia adıyla bilinen ve uzun bir serüveni bulunan Ayvalık’ın, M.Ö. 330’lara kadar inen tarihi Roma ve Bizans uygarlıklarının ardından 15. yüzyıl ortalarında Osmanlı egemenliğini yaşamış. İlçe I. Dünya Savaşı sonrası İzmir'in İşgali ile birlikte 29 Mayıs 1919'da Yunan egemenliğine girmiş. İşgal sonrası Anadolu'da ilk kurşun 172. Alay Komutanı Yarbay Ali Çetinkaya tarafından atılmış. Bu işgal 15 Eylül 1922'ye kadar sürmüş ve 24 Temmuz 1923'de imzalanan Lozan Antlaşması'nda belirtilen Türkiye-Yunanistan Nüfus Mübadelesi gereğince, Girit, Makedonya ve Midilli Türkleri ilçeye yerleştirilmiş.

Ayvalık, bu tür kültür zenginliğinin yanı sıra doğanın bütün güzellikleriyle bezenmiş, doğayla tarihin iç içe geçmiş beraberliğinin yaşandığı, eşsiz güzellikte bir yer. Sanat açısından da zengin bir içeriğe sahip Ayvalık’ta, dini ve sivil mimarlığın en karakteristik örneklerini görmek mümkün. Büyük bir bölümü yıkılmış olmasına rağmen, ayakta kalan Ayvalık kiliseleri, Ayvalık’ın tarihsel kimliğine katkıda bulunan eserler arasında. Akdeniz kent mimarisinin oluşturduğu mimari örnekler ve bu yapıların oturduğu denize dik inen taş sokaklar, Ayvalık’ın ayrıcalıklı görünümüne en büyük katkıyı sağlıyor. Görenlerin vazgeçemediği, görmeyenlerin çok şey kaybettiği yerlerden Ayvalık...

Ayvalık Midilli Adası'nın tam karşısında kurulmuş. Çam ormanları ve zeytin bakımından zengin olan ilçe Ege Denizi kıyısında ve Ayvalık Adaları adı verilen takımadalara sahip. Kuzeydoğusunda Gömeç, güneyinde İzmir’e bağlı Dikili ve Bergama, batısında ise Ege Denizi bulunuyor. Ayvalık'ın karşısında ise Yunanistan’ın Kuzey Ege Adaları coğrafi bölgesinin yönetim merkezi olan Midilli şehri çıplak gözle görülebilecek yakınlıkta. Ayvalık’ta dağlar denize dik uzandığından kıyılar girintili çıkıntılı. Bu kıyılar boyunca burunlar ve koylar meydana gelmiş. İlçenin Ege Denizi'ne olan kıyı uzunluğu 34 kilometre.

Ayvalık Balıkesir’e yaklaşık 2 saatlik uzaklıkta. Ayvalık tabelasını gördüğünüz andan itibaren kendinizi bu huzur dolu bölgenin havasına kaptırıp, tüm sorunlarınızı unutacaksınız. Havası, suyu, manzarası, enfes yemekleri ile her şey siz keyifli bir tatil geçirin diye usta bir aşçının mükellef bir masa hazırlaması gibi önünüze seriliyor.

Kumsalları, güneşi, tarihi dokusu, zeytini ve zeytinyağı ile Ege’nin incisi Ayvalık. Gerek mimarisinde gerekse insanlarında Rumlarla iç içe yaşanmış yılların kalıntılarını görmeniz mümkün. Sadece denize girilebilecek bir tatil beldesi değil, deniz, tarih ve doğanın iç içe olduğu bir yer Ayvalık...

İlçede Akdeniz iklimi hüküm sürüyor. Ege Bölgesi'nde yer alması nedeniyle kışları ılık ve yağışlı, yazları sıcak ve kurak geçiyor. Devamlı hafif rüzgarlı günler mevcut. Yaz sıcaklığı ortalama 24-34°C. Kışlar ise oldukça ılık. 100 km'den fazla kıyı şeridi olan Ayvalık'ta özellikle yazları tüm çevre kavurucu sıcaklıkta iken, batıdan esen ve genellikle öğleleri başlayan imbat ilçeyi serinletiyor. Bazı yazlar da "meltem" rüzgarları esiyor. Kazdağı yönünden gelen esintinin haftalarca sürdüğü oluyor.
İlçeye bağlı Altınova ve Küçükköy belde belediyeleri ile 16 köyü bulunmakta. Ayvalık halkını Lozan Antlaşması uyarınca Midilli, Girit ve Makedonya’dan gelen Türkler oluşturmakta. Ayvalık kış mevsimlerinde büyük bir kasaba nüfusuna sahip olmakla birlikte, yaz mevsimlerinde turizmin de etkisiyle nüfus bazı küçük illerin nüfusunu aşıyor.

Bölgede ilk nüfus sayımı 1891'de Vital Guinet yönetiminde yapılmış, 21 bin 666 olan kent nüfusunun 21 bin 486'sının Rum, 180'inin Türk olduğu belirtilmiş. İlçe nüfusu 2000 sayımlarına göre 58 bin 738 kişi. Bu nüfusun yaklaşık olarak 31 bin 986'sı ilçe merkezinde, 26 bin 752'i ise kasaba ve köylerde yaşamakta. Yazları gelen turistlerle nüfus oldukça artıyor.

İlçe ekonomisi büyük ölçüde zeytin ve turizme bağlı. Ayvalık'ta zeytinden başka pamuk, çam fıstığı ve mandalina gibi tarım ürünleri de yetiştiriliyor. Ayrıca bölgede, Bağyüzü Köyü'nde yetiştirilen Kozak üzümü tanınmış bir ürün. Son yıllarda turfanda sebzecilik ve Kozak çam balı üretimi de yapılmakta. Arazinin %70'i zeytinlik olan Ayvalık'ta zeytinden sabun ve zeytinyağı üreten sanayi kuruluşları oldukça fazla. Bunların yanında balıkçılık ve balık restoranları da önemli bir gelir kaynağı.
Turizm, ilçe ekonomisinde büyük öneme sahip. Turizm alanında büyük bir potansiyele sahip olan ilçede başta Şeytan Sofrası olmak üzere çeşitli doğal güzellikler olmakla birlikte, özellikle eski Rum evleri ve yapılarına dayanan kültür turizmi de gelişmiş durumda. Özellikle Sarımsaklı Plajları ve Alibey Adası'nda ise deniz turizmi gelişmiş.

 

Kaynak Balikesir gen tr